سوغات خلخال

سوغاتی های  خلخال

خَلخال، (تلفظ ترکي  آن خالخال می باشد) يکي از مناطق استان اردبيل (شامل شهرستانهای خلخال و کوثر) است.

شهر خلخال کنونی را تا سال 1358 هیروآباد مي‌گفتند که در سال 1358 به خلخال تغيير يافت، هر چند که مردم منطقه هنوز از نام قبلي استفاده مي‌کنند.

زبان مردم  عمده مناطق آن ترکي آذربایجانی مي‌باشد. در برخي از روستاها و بخش ها, لهجه های تالشي، تاتي و کردي نيز رواج دارد.

کسانی‌که به خلخال مسافرت می‌کنند اگه دست خالی از آن خارج بشوند، کلاه سرشون رفته. پیشنهاد ما اینه که حتماً از سوغات خاص این منطقه استفاده کنند که عبارتند از:

1- نان‌های روغنی (نزیک، تل‌تل، چای‌چورگی)

2- عسل منحصر به فرد خلخال (شیر عسل ...عسل طبیعی ....عسل هویچ ....عسل سیاه جنگلی)- که به لحاظ بکر بودن و کوهستانی بودن منطقه مطمئناً یکی از غنی‌ترین و طبیعی‌ترین عسل‌های کشور می‌باشد و فرآورده خاص عسل که مخصوص شهر خلخال است

3- شیرینی‌های محلی

4- صنایع دستی همچون  گلیم، جوراب‌های پشمی دستباف، شال، قالیچه  و مهم‌تر از همه که شهرت جهانی داره جاجیم خلخال.

5- انواع میوه‌ها که هرکدام از این میوه‌ها رو در فصل خودش می‌تونید پیدا کنید که عبارتند از: انواع سیب، گلابی، زرد‌آلو، هلو، انواع آلو، گیلاس، آلبالو، گردو، انگور، توت، خیار، کمبزه (خیرچا)، شاتوت، ریواس (اوشقون) و...

۶- سرشیر، کره، پنیر و ماست محلی

۷- انواع خشکبار

۸- انواع آش

۹- گیاهان داروئی

۱۰-آثار هنرمندان معرق کار

۱۱- حلوای محلی شاهرود

 اين حلوا كه به سه شيوه و شكل متفاوت ساخته ميشود "طبقي،ضيابري، وموچه"نام دارد كه تركيب ساده و در عين حال ماهرانه اي از آردبرنج و عسل و دوشاب و...است كه همراه با گردوي  خرد شده مزه بسيار لذيذي به خود ميگيرد

اين حلواها پاي ثابت مراسم هاي عقد و عروسي و عزا و در مجموع تمام مراسم هاي جشن و عزاي مردمان منطقه است

۱۲- زرينه نان

اين نان از گردو،شكر، آرد برنج و آرد گندم تهيه ميشود و در داخل هر قرص اين نان معجوني خوشمزه قرار ميگيرد. اين نان در دو نوع "يوز دله" و "روغنه دله" پخت و آماده مي شود. البته پخت نان هاي ديگري از جمله "خشك وا" نيز در اين ايام صورت مي پذيرد. اين نان ها هديه و سوغاتي ويژه منطقه شاهروداست كه به علت پر زحمت و پر درد سر بودن مراحل تهيه و پخت  آن صرفا در ايام خاصي از سال ، براي ميهمانان ويژه، عروسي و ساير جشن ها آماده ميشود.

۱۳- غذای سنتی زغالا قیله

یکی از غذاهای سنتی شهر خلخال که از سال های دور پخته می شود خورشت زغالاقلیه ( زغالا قیله ) است که به جرات می توان گفت این غذا جز غذاهای ویژه ی این منطقه است . مواد اولیه اصلی این غذا عبارتند از گوشت ، زغال خشک ، گردو ، لپه ، سیر . در کنار این ها از میوه ها و سبزیجات دیگری به عنوان طعم دهنده استفاده می کنند ، همچون بِه )هیوا ) ، نعناع و زردآلو . همه ی این مواد در گذشته یا از منابع محلی و روستاهای اطراف و یا از شهرهای مجاور تامین می شدند . گردو ، زردآلو و هیوا از سال های دور در باغ های هیرو و روستاهای اطراف بوده و اکنون نیز برداشت می شود . سایر مواد همچون زغال و سیر از شهرهای شمال وارد  می شدند

۱۴- عصاره شهدآمیز گلهای رنگارنگ و عطرآگین طبیعت سرسبز خلخال

 ۱۵- میوه جنگلی گیلدیک

 ۱۶- انواع غذاهای محلی از جمله حورره- اریشته پلو- قاراقاتیق- خشیل-و...

آشنایی با منطقه شاهرود خلخال

 

آشنایی با منطقه شاهرود خلخال

در منتهی الیه جنوبی استان اردبیل ، در پیوندگاه کوه و جنگل ، آنجا که جبروت کوه مقهور  پاکی و صفای  یک برگ سبز می گردد و آنجا که کوه به احترام  صفای هوا یکپارچه قد می شود و می ایستدجایی که صفا در اشک پاک جاری زمین بر دل دامنه ها  معنا می شود و آنگاه که ابرهای دژم در برابر لطافت پاک بندگان خاص خدا به کرنش درمیآیند  گستره ای  وجود دارد به نام شاهرود . عده ای شاه رود می خوانندش و عده ای دیگر شالرود . از روستایی  زیبا با مردمانی مهربان و طبیعتی بکر به نام اسکستان پا می گیرد و به اسبو و سپس به سرزمین بهشتی ییلاقات سرسبز و  علفزارهای سرسبز و  موطن اما مزاده حمزه (ع) ،درو،می رسد .  با عبور از مرکز منطقه روستاهای بسیار زیبای لرد ،شال ،کرین و... رخ می نمایند وبه سرزمین شاد و شاداب طهارم دشت وکهل ختم می شود و آنگاه اختتامیه این سمفونی زیبا و شنیدنی به سرزمین گل و سبزه یعنی گیلان ختم میگردد

 

منطقه شاهرود از 33 روستا و آبادی  تات زبان و ترک زبان تشکیل شده است .

اسکستان ،درو ،دیلمده،اسبو،کرین،لرد،تیل ،میانرودان،فرج آباد ،عزیز آباد،ماجولان ،گیلوان ،دیز،گلوزان،خولار گیلوان،قشلاق دیز،کهل ،الکش،صومعه رودبار،علی آباد،کهل دشت،چملوگبین،خانقاه گیلوان،دشت اندر،گندم آباد ،جلال آباد،احمد آباد،شیخ علیلر،تازه کند ،اندرق، رکن آباد ،طهارم دشت روستاهای منطقه شاهرود است . منطقه شاهرود به سه دهستان اصلی تقسیم می شود.

دهستان پلنگا  که براساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۵۰۶۷ نفر (۱۲۰۲ خانوار) ‌است

دهستان شال که براساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۴۳۹۰ نفر (۱۱۵۳ خانوار) ‌است

و در نهایت دهستان شاهرود براساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۱۸۶۴ نفر (۵۷۴ خانوار) بوده‌است. (ویکی پدیا)

جاذبه های تاریخی و گردشگری

 شاهرود دارای مکانهای تفریحی وگردشی فراوانی است از جمله:  منطقه گردشگری امامزاده عبدالله، چشمه ورازشت، آبشار سجن، امامزاده سیدحسین، زرده گل ایمازده(امامزاده گل زرد)، خرس امانه خل(یک غار)، داره مچد(مسجد دارا) و طبیعت (دره شاهرود)آبشار نره گره(در روستای اسبو)غاریخی ماجلان(روستای ماجلان)چشمه سفید آب.آبگرم (روستای تیل)،ییلاقات  روستای درو،باقی مانده های کاروانسرای شاه عباسی،قلعه دیز،جاده زیبای شال به اسالم،ییلاقات روستای دیلمده، باغات سرسبز لرد و کرین و...

سوغاتی منطقه؛

امکان ندارد قدم به سرزمین شاهرود بگذارید و درباره  غذا های بومی و محلی و سوغات های شیرینش چیزی نشنوید شیرینی نان زرین و طراوت نان خشکه وا  ذر کنار گردو و عسل طبیعی دامنه های  سوسان  و ورگه دره  خوراکی هایی کم نظیر را فراهم می کند . اگر میهمان منطقه شاهرود شده باشید کجاجی و یتیمه خورشت وبرداب و شورطی و سیر داغ را بر سر سفره خواهید دید.

یادتان باشد موقع رفتن  پاپوشی کم نظیر به نام پاتانی را به همراه ببرید و گیوه هایی دست بافت به نام "گوری" را حنمت در لیست سوغاتی های خود بگنجانید.

لباس محلی لرد و کرین و شال های با کیفیت  وبافته شده از پشم  را زیور دخترکان خود کرده و کلاه و کت و شلواری زمستانی و خاص را برای خود برگزینید

ادامه نوشته